Groente en fruit zijn onmisbaar in een gevarieerd voedingspatroon. Om ervoor te zorgen dat levensmiddelen zo lang mogelijk vers blijven en je zo min mogelijk hoeft weg te gooien, hangt veel af van niet alleen je inkoopgedrag, maar ook van de juiste opslag.
Want niet elke soort groente of fruit voelt zich thuis in de koelkast. Terwijl sommige soorten koel bewaard moeten worden, zijn andere juist gevoelig voor lage temperaturen.
Ook bij het winkelen kun je op het een en ander letten: seizoensproducten, korte transportwegen en een bewuste omgang met licht beschadigde levensmiddelen kunnen helpen om voedselverspilling tegen te gaan.
In dit artikel laten we je zien hoe je groente en fruit op de juiste manier inkoopt, welke soorten hoe bewaard moeten worden en waar je op kunt letten bij de houdbaarheid.
Groente en fruit inkopen – waar moet je op letten?
Ook biologische producten kunnen een goede keuze zijn. Of je kiest voor biologische of gangbare producten, bepaal je natuurlijk helemaal zelf.
Checklist voor het winkelen
-
kies zoveel mogelijk voor seizoensgroenten en -fruit
-
let op versheid en kwaliteit
-
geef de voorkeur aan streekproducten indien beschikbaar
-
vermijd onnodige verpakkingen
-
gebruik ook groente en fruit die er niet perfect uitzien
-
koop niet meer dan je daadwerkelijk verbruikt
Goedkoop groente en fruit inkopen en voedsel redden
Vlak voor sluitingstijd of bij speciale aanbiedingen worden sommige groente- en fruitsoorten goedkoper aangeboden. Ook groente die er niet perfect uitziet, kan in dat geval interessant zijn.
Een licht gedeukte wortel of een appel met een klein beurs plekje hoeft niet automatisch in de prullenbak te belanden.
Juist als je groente en fruit toch wilt gebruiken voor het persen van sap, speelt het uiterlijk een veel kleinere rol.
Belangrijk: bedorven levensmiddelen aussorteren
Bij beschadigde groente en fruit moet je echter wel goed kijken.
Een klein beurs plekje is iets anders dan schimmel of rot. Zichtbaar bedorven voedsel kun je beter niet meer gebruiken.
Bij vast voedsel met een klein beschadigd plekje kan het, afhankelijk van het product, mogelijk zijn om de aangetaste plek royaal weg te snijden. Bij schimmel is echter voorzichtigheid geboden, omdat schimmel zich niet altijd alleen op de zichtbaar aangetaste plek bevindt.
Basisregel: liever een keer te veel aussorteren dan bedorven voedsel verwerken.
Groente en fruit correct bewaren
Er is niet één bewaarmethode die voor alle soorten werkt. Sommige levensmiddelen houden van koelte, andere reageren gevoelig op lage temperaturen.
Daarom is het de moeite waard om de verschillende productgroepen apart te bekijken.
Sla en groene groenten
Sla en veel bladgroenten voelen zich meestal prima in de koelkast. Hiervoor is de groentelade – of indien aanwezig – een lade met een hogere luchtvochtigheid erg praktisch.
Let erop dat je sla en gevoelige groenten niet onnodig samenperst. Drukplekken kunnen ertoe leiden dat de bladeren sneller verleppen of beschadigd raken.
Je kunt gevoelige bladeren het beste losjes en beschermd bewaren en ze zo snel mogelijk opeten.
Wortelen, radijsjes, kool en koolrabi
Wortelen, radijsjes, kool, pastinaak en koolrabi kunnen in principe in de koelkast of groentelade worden bewaard.
Bij groente met loof is het raadzaam om dit voor het bewaren te verwijderen. De bladeren kunnen de groente vocht onttrekken, waardoor bijvoorbeeld wortelen of radijsjes sneller slap worden.
Het loof hoef je echter niet weg te gooien: jonge wortel-, radijs- of koolrabi-blaadjes kunnen, afhankelijk van de soort, bijvoorbeeld gebruikt worden voor pesto, salades of groene creaties.
Exotische vruchten
Niet alle exotische vruchten houden van de koelkast.
Bananen, mango's, papaja's en ananas kunnen bij kamertemperatuur narijpen. Hele vruchten hoef je daarom niet automatisch direct in de koelkast te leggen.
Al aangesneden fruit hoort daarentegen wel in de koelkast en moet zo snel mogelijk worden verbruikt.
Als je grotere hoeveelheden fruit niet op tijd op krijgt, kan invriezen een praktisch alternatief zijn.
Uien, aardappelen en knolgewassen
Het is vooral belangrijk om vocht te vermijden, zodat de levensmiddelen niet sneller bederven.
Komkommers, courgettes, aubergines en paprika's
Komkommers, courgettes en aubergines reageren gevoeliger op zeer lage temperaturen dan veel klassieke koelkastgroenten.
Paprika's kunnen in principe in de koelkast bewaard worden, maar moeten daar liefst niet onnodig lang blijven liggen.
Als je merkt dat een product in de koelkast snel slap of vlekkerig wordt, of dat de smaak achteruitgaat, kan een koele plek buiten de koelkast een betere keuze zijn.
Bessen correct bewaren
Bessen zijn gevoelig en moeten zo snel mogelijk worden gegeten of verwerkt.
Controleer ze na aankoop op beschadigde of beschimmelde vruchten en verwijder bedorven bessen direct.
Een belangrijke tip: was bessen bij voorkeur pas vlak voor consumptie. Te veel vocht kan de houdbaarheid verkorten.
Als je grotere hoeveelheden hebt gekocht, kun je bessen ook invriezen en later gebruiken voor smoothies, desserts of sappen.
Tomaten, appels en peren correct bewaren
Niet elk type groente of fruit hoort in de koelkast.
Tomaten ontwikkelen hun aroma vaak beter bij kamertemperatuur. Ook appels en peren kunnen, afhankelijk van de rijpheid, in eerste instantie buiten de koelkast worden bewaard.
Als je fruit langer wilt bewaren, kan de koelkast bij sommige soorten zinvol zijn. Doorslaggevend zijn daarbij de soort, de rijpheid en de gewenste houdbaarheid.
Verse kruiden correct bewaren
Verse kruiden geven extra smaak aan gerechten en zelfgemaakte sappen.
Gevoelige kruiden kun je bijvoorbeeld bewaren in een glas met een beetje water. Afhankelijk van het soort kruid kan ook bewaren in de koelkast zinvol zijn.
Bij kruiden met wortels kan het helpen om de wortels vochtig te houden en de kruiden te beschermen tegen uitdroging.
Let erop dat de kruiden niet constant in het water liggen, omdat overtollig vocht de houdbaarheid kan schaden.
Ethyleen – waarom sommige levensmiddelen apart bewaard moeten worden
Ethyleen is een natuurlijk plantenhormoon in de vorm van een gas. Sommige vruchten geven bijzonder veel ethyleen af. Dit kan het rijpingsproces van andere gevoelige levensmiddelen in de omgeving versnellen.
Bijzonder relevant zijn bijvoorbeeld appels, bananen, peren, avocado's, mango's en nog enkele andere vruchten.
Als bepaalde producten sneller rijpen of bederven dan andere, kan apart bewaren zinvol zijn.
Onthoud: rijpheid en ethyleenproductie kunnen beïnvloeden hoe lang groente en fruit naast elkaar bewaard kunnen worden.
Checklist voor opslag
-
controleer gevoelige groente en fruit regelmatig
-
sorteer bedorven producten uit
-
verbruik bessen zo snel mogelijk
-
bewaar aardappelen en uien op een donkere, droge en koele plek
-
bewaar gevoelige bladgroenten in de koelkast
-
verwijder loof van wortelen en radijsjes voor het bewaren
-
bewaar ethyleengevoelige producten indien nodig apart
-
bescherm kruiden tegen uitdroging
-
leg niet automatisch alle groente en fruit in de koelkast
Verliezen groente en fruit vitaminen door opslag?
Daarom is er geen algemene uitspraak mogelijk als "na een week is 60% van de vitaminen verloren".
In principe geldt: hoe verser groente en fruit verwerkt wordt, des te beter. Als je producten niet op tijd kunt verbruiken, kan invriezen, afhankelijk van het product, een goede manier zijn om de houdbaarheid aanzienlijk te verlengen.
Ook bij het invriezen kunnen er veranderingen optreden – een algemene uitspraak dat voedingsstoffen daarbij volledig behouden blijven, zou daarom niet correct zijn.
Conclusie: correct bewaren, minder weggooien
Groente en fruit op de juiste manier bewaren is eenvoudiger als je de verschillende behoeften van de levensmiddelen kent.
Terwijl sla, veel groentesoorten en bessen goed gedijen in de koelkast, reageren aardappelen, uien of bepaalde kougevoelige vruchten gevoeliger op lage temperaturen.
Ook bij het winkelen kun je er al op letten dat je alleen de hoeveelheden koopt die je echt verbruikt. Kleine beurse plekken betekenen niet automatisch dat een product onbruikbaar is – bedorven of beschimmeld voedsel moet je daarentegen consequent aussorteren.
En als groente en fruit er toch een keer niet meer perfect uitzien: voor sappen, smoothies, soepen, pesto's of andere recepten zijn er vaak nog veel lekkere gebruiksmogelijkheden.
Zo kun je bewuster inkopen, voedsel beter benutten en onnodige verspilling verminderen.
